İmplant nedir?

Diş implantı, kaybedilen dişin kökünün yerine çene kemiğine yerleştirilen vida biçiminde bir yapıdır. Çoğunlukla titanyumdan üretilir. Kemikle kaynaştıktan sonra üzerine diş yapılır.

İmplantın diğer seçeneklerden ayrıldığı nokta komşu dişlere dokunmamasıdır. Köprü yapılırken boşluğun iki yanındaki sağlam dişler küçültülür; implantta buna gerek kalmaz. Hareketli protezlere göre ise çiğneme gücü ve konfor açısından belirgin fark yaratır.

Bir başka kazanç kemikle ilgilidir. Diş çekildikten sonra o bölgedeki çene kemiği kullanılmadığı için erimeye başlar. İmplant kemiğe yük aktardığı için bu erimeyi yavaşlatır. Bu nedenle eksikliğin uzun süre bekletilmemesi önerilir.

Uygulanabilmesi için iki koşul aranır: yeterli kemik hacmi ve sağlıklı diş eti. Kemik yetersizse önce güçlendirme işlemleri yapılır; üst çenenin arka bölgesinde sinüs tabanının yükseltilmesi bu amaçla sık uygulanır. Diş eti hastalığı varsa önce tedavi edilir, çünkü aynı hastalık implantın çevresinde de gelişebilir.

Süreç sabır ister. İmplantın kemikle kaynaşması çoğunlukla iki ile altı ay arasında sürer; bu süre çenenin bölgesine, kemik yoğunluğuna ve yapılan ek işlemlere göre değişir. Bazı olgularda geçici diş aynı gün yapılabilir, ancak bu her hastada uygun değildir.

Uygulama diş hekimleri ile ağız, diş ve çene cerrahisi uzmanları tarafından yapılır.

Planlama ayrıntılıdır. Ağız içi muayenesi yapılır, diş eti durumu ve kalan dişler değerlendirilir. Üç boyutlu tomografi çekilir; kemiğin yüksekliği, genişliği, yoğunluğu ile sinir kanalı ve sinüs boşluğunun konumu bu görüntüden ölçülür. Genel sağlık durumu, kullanılan ilaçlar ve sigara alışkanlığı sorgulanır.

Gerekiyorsa hazırlık işlemleri önce yapılır. Diş eti tedavisi tamamlanır, çekilmesi gereken dişler alınır, kemik yetersizse greft uygulanır ya da sinüs tabanı yükseltilir. Bu işlemlerden sonra iyileşme için süre bırakılır.

Cerrahi aşama çoğunlukla lokal anestezi ile yapılır. Diş etinde küçük bir alan açılır, kemikte implantın çapına uygun bir yuva hazırlanır ve implant yerleştirilir. Tek bir implant için işlem yarım saat civarında sürer. Kaygısı yüksek hastalarda ve çok sayıda implant yerleştirilecek durumlarda sedasyon ya da genel anestezi tercih edilebilir.

Ardından kaynaşma dönemi başlar. İmplant yüzeyi ile kemik arasında doğrudan bir bağlantı kurulur; bu süreç genellikle iki ile altı ay sürer. Bu dönemde geçici bir çözümle estetik ve işlev sağlanabilir.

Kaynaşma tamamlandığında üst yapı aşamasına geçilir. İmplantın üzerine bağlantı parçası takılır, ölçü alınır ve kron hazırlanır. Tam dişsizlikte protez implantlara vidalanabilir ya da tutucularla sabitlenebilir.

İşlem bittiğinde süreç bitmez. İmplant çevresindeki dokular düzenli olarak kontrol edilir, röntgenle kemik seviyesi izlenir. Bu izlem implantın uzun ömürlü olmasında belirleyicidir.

İmplant tedavisi başarı oranı yüksek bir yöntemdir. Riskleri hem cerrahi hem uzun dönem açısından ele alınır.

Erken dönemde görülenler şunlardır: ağrı, şişlik, morarma, az miktarda kanama, diş etinde hassasiyet. Bunlar günler içinde azalır.

Daha seyrek olanlar arasında enfeksiyon, yara ayrılması, alt çenede sinirin etkilenmesine bağlı dudak ve çenede uyuşma, üst çenede sinüs boşluğuyla ilgili sorunlar bulunur. Üç boyutlu görüntüleme ile yapılan planlama bu riskleri belirgin biçimde azaltır.

En önemli uzun dönem sorunu implant çevresi iltihabıdır. İmplant çürümez, ancak çevresindeki diş eti ve kemik iltihaplanabilir. Süreç sessiz başlar: diş etinde kızarıklık ve kanama, ardından kemik kaybı. İleri aşamada implant sallanır ve kaybedilir. Bu tablonun en güçlü nedenleri yetersiz ağız bakımı, düzenli kontrolün aksatılması ve sigaradır.

Sigara ayrı bir başlık olarak vurgulanmalıdır. İyileşmeyi bozar, kaynaşmayı geciktirir ve implant kaybı oranını belirgin biçimde artırır.

Kemik erimesi ilaçları kullanan hastalar da özel gruptur. Bu ilaçlar çene kemiğinde iyileşme sorunu riski taşıdığı için cerrahi öncesinde mutlaka bildirilmelidir; planlama buna göre yapılır.

Mekanik sorunlar da görülebilir. Vidanın gevşemesi, kronun kırılması ve nadiren implantın kırılması yıllar içinde ortaya çıkabilir. Diş sıkma ve gıcırdatma alışkanlığı bu riski artırır; gece plağı önerilebilir.

Son olarak beklenti. İmplant doğal dişin yerini büyük ölçüde alır ama bakımsızlığa doğal dişten daha dayanıklı değildir. Ömrünü belirleyen şey ağız bakımı ve düzenli kontrollerdir.

Cerrahi sonrası ilk günler ve sonraki yıllar iki ayrı bakım dönemi gerektirir.

İlk gün bölgeye soğuk uygulanır ve sık tükürmekten kaçınılır. O gün ağız çalkalanmaz; pıhtının yerinde kalması iyileşmeyi belirler.

Beslenme yumuşak ve ılık başlar. Çok sıcak gıdalar, sert ve çıtır yiyecekler, sakız ilk günlerde beklenir. Pipetle içmek emme etkisi yarattığı için önerilmez.

Ağız bakımı kesilmez. Ameliyat bölgesi ilk günlerde nazikçe temizlenir, diğer bölgeler her zamanki gibi fırçalanır. Hekiminizin verdiği gargara belirtilen süre boyunca kullanılır.

Sigara ve alkol iyileşme döneminde bırakılır. Sigara bu tedavide başarıyı en çok etkileyen alışkanlıktır.

İlaçlar düzenli kullanılır. Ağrı kesici ve verilmişse antibiyotik eksiksiz tamamlanır.

Uzun dönemde bakım tedavinin devamıdır. Günde iki kez fırçalamak, implant çevresi için önerilen arayüz fırçası ve diş ipini kullanmak, düzenli olarak profesyonel temizlik yaptırmak gerekir. İmplant çevresi doğal dişten daha hassastır; iltihap sessiz ilerler ve erken yakalanmazsa kemik kaybı geri döndürülemez.

Kontroller aksatılmaz. Röntgenle kemik seviyesinin izlenmesi sorunun erken fark edilmesini sağlar.

Diş sıkma alışkanlığı varsa bildirilmelidir; gece plağı hem implantı hem üst yapıyı korur.

Diş hekimine gecikmeden başvurulacak durumlar şunlardır: bölgede artan ağrı ve şişlik, ateş, kötü kokulu akıntı, diş etinde kanama ve çekilme, implantta ya da üzerindeki dişte oynama hissi, vida gevşemesi hissi, dudak ve çenede geçmeyen uyuşma.